Kaynak: KB-v1 09_Training/TRN-010.md (2026-09-10, kısmi kod kapsamı). Bu makale artık kanoniktir; KB-v1 kopyası 22_Archive'da referanstır.

1.6 Döviz

Bölüm: Kısım 1 — Sektör ve Terimler · Kaynak: az/01-sektor.md satır 120

Kur. Bir para biriminin diğerine oranı. Programda her birimin her gün için bir alış ve bir satış kuru vardır; kur listesi Tanımlamalar'daki kur giriş ekranından girilir veya dış kaynaktan (EDS, TCMB) otomatik alınır.

Alış / satış. Büro alırken alış kurunu, satarken satış kurunu uygular. Satış her zaman alıştan yüksektir; aradaki fark büronun kârıdır.

USD alış  41,8120  ←  müşteriden dolar alırken
USD satış 41,9340  ←  müşteriye dolar satarken
Marj: 0,1220 TL / dolar

Sistem kuru. O günün genel, toptan kuru. Kur listesinde durur; bakiye, bilanço ve raporların hepsi bu kurla çevrilir.

Pano kuru. Perakende döviz bürosunun vitrinine astığı marjlı fiyat. Şube bazında tanımlanır; PERAKENDE ekranı buradan fiyat alır. Pano ile sistem kuru farklı şeylerdir; birini girip diğerini unutmak sık görülen bir hatadır.

TCMB kuru. Merkez Bankası'nın ilan ettiği resmi kur. Program bunu ayrıca çeker; resmi (faturalı) işlemlerde ve mahsup işlemlerinde dolar karşılığı TCMB kurundan hesaplanır, diğerlerinde sistem kurundan.

Parite. İki yabancı paranın birbirine oranı: EUR/USD, GBP/USD gibi. PARİTE ekranı bu oranla çalışır.

Arbitraj (çapraz işlem). Dövizden dövize doğrudan geçiş. Müşteri dolar verip euro alır; arada TL'ye çevrilmez. Programda iki bağlı satır olarak yazılır: biri giren döviz, biri çıkan. Biri iptal edilirse program diğerini de sorar.

Vadeli işlem. İleri tarihli teslim veya ödeme içeren alım-satım. VADELİ ekranı; ÇARPAN (lot büyüklüğü) ve vade tarihi vardır.

BSMV. Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisi. Döviz satışında alınır, binde 2'dir ve tutarın içindedir: müşteriye söylenen fiyata dahildir, üstüne eklenmez. Program satış işleminde tutardan vergiyi ayırıp VERGİ alanında gösterir. Alışta vergi yoktur.

EDS. Döviz bürolarına canlı kur besleyen dış sistem. Kurlar EDS'den otomatik geliyorsa "kur girilmemiş" şikâyetlerinde önce EDS bağlantısına bakılır.

Kaynaklar

SRC-DRV-AZ — az/01-sektor.md satır 120