Belirti
Tipik ticket ifadeleri: "vadeli işlem kodu tanımlama", "vadeli işlemde tutar yanlış (1000 kat)", "vadeli kodu sırası değiştirilecek", "parite fiyatı tersten geliyor", "TL Birimi Bulunamadı", "«KOD»TL Karşılığı Vadeli Kodu Bulunamadı", "parite işleminde tek satır oluştu", "VADELİ'de FATURA seçince iki satır", "aynı kod farklı müşteride farklı tutar". "vadeli" (42), "kodu" (5). Alt kategoriler: Eğitim/Destek 24, Vadeli İşlemler 14, Tanımlama 4.
Gözlem ile sebep ayrımı
- Gözlem: vadeli/parite ekranında tutar beklenenden farklı; ikinci bacak yok; kod listede yok/sırası yanlış; hata mesajı.
- Ayrım: bu ekranlar çift bacaklı kayıt üretir (arbitraj: iki vadeli işlem; nakit PARİTE: iki NORMAL nakit işlemi; parite ekranı: iki döviz bacağı). "Bakiye tutmuyor" gözlemi çoğu zaman ikinci bacağın yazılamamasıdır — ilk bacak silinmez (H-057). Tutar farkı ise çarpan/ons çarpanı/fiyat tipi tanımından gelir; bunlar ekranda görünmez (H-062).
- Çağrıların yarısı eğitim niteliğindedir (24/47); kök neden çoğunlukla tanım (kod, çarpan, parite yönü) eksikliğidir, kod hatası değil.
Muhtemel nedenler
| # | Neden | Kanıt |
|---|---|---|
| 1 | Vadeli kodun ÇARPAN alanı yanlış → tutar 1000 kat farklı | H-030, PB-043, PROC-50, BR-VADELI-001, Sistem.Vadeli.Carpan — SOURCE_IMPLEMENTED |
| 2 | Ons çarpanı hesap kartından (0 ise genel ayardan) alınır → aynı kod farklı müşteride farklı tutar | H-062, BR-VADELI-002, Cari.Hesaplar.OnsCarpan, Sistem.Settings.OnsCarpan — SOURCE_IMPLEMENTED |
| 3 | TL birimi ya da kodun TL karşılığı vadeli kodu tanımsız → ikinci bacak yazılamaz | H-060, BR-VADELI-004, PROC-90, PROC-66 — SOURCE_IMPLEMENTED |
| 4 | VADELİ'de NORMAL dışı tip (ARBİTRAJ/FATURA) çift satır yoluna girer — tasarım davranışı | H-061, BR-VADELI-004 |
| 5 | Nakit PARİTE / EMANET karışıklığı: liste sırası bazı kurulumlarda PARİTE olarak yorumlanıyor | H-058, BR-TIP-011, BR-TIP-008 (ekran sırası ≠ DB kodu) — SOURCE_IMPLEMENTED |
| 6 | İkinci bacak kaydedilemedi (tutar 0, kur sapmasına Hayır, karşı stok yok) → tek satır kaldı | H-057, H-056, PB-048, BR-KUR-010 |
| 7 | Parite tanımında aynı çift ters yönlü de tanımlı → fiyat tersten | H-032, PROC-134, Sistem.Pariteler |
| 8 | Vadeli kod sırası (SiraNo) tanımdan değiştirilemiyor |
H-031, PROC-65 (SQL) |
| 9 | PARİTE (X) kaydı düzeltilemez → iptal + yeniden giriş | H-080 |
| 10 | Vadeli bakiye sorgusu boş döner (Vadeli Bakiye sekmesi veri göstermez) | BR-BAKIYE-019 — SOURCE_IMPLEMENTED |
| 11 | Tetikleyicide 'TL İLE ONS İŞLEMİ YAPAMAZSINIZ' engelleri | PROC-193 — GAP: bu RAISERROR metni TRG makalesinin hata listesinde yok; sürüm farkı olabilir |
İlk sorulacak sorular
- Hangi ekran: VADELİ, NAKİT (PARİTE tipi), PARİTE (X), ÇEVİR?
- Kod, çarpan, F.TİPİ (Miktar/Oz), birim; hesap kartında ons çarpanı var mı?
- Tutar kaç kat farklı (1000 → çarpan; küçük fark → ons/fiyat yönü)?
- İşlem listesinde aynı fiş numarasında kaç satır var?
- Hata metni tam olarak ne ("TL Birimi Bulunamadı" / "… Vadeli Kodu Bulunamadı" / "AnaBirimine Ait Nakit Stokgu Bulunamadı")?
- Kur listesi dolu mu; kur sapma uyarısına ne cevap verildi?
İlgili ekran(lar)
SCR-IFVADELI · SCR-IFDOVIZ (PARİTE) · SCR-IFNAKIT · SCR-IFCEVIR · SCR-FRMVADELIISLEMKODUEKLE · SCR-FRMPARITEEKLE · SCR-FRMCARIHESAPEKLE (ons çarpanı)
İlgili müşteri varyantı
DOVIZ (ERPGOLDV2): PARİTE ekranı DOVIZ_VARIANT kapsamındadır; vadeli/arbitraj döviz bürosu işidir. KUYUMCU: vadeli has bağlantısı (ons/gram çarpanı) kullanılır; parite ekranı yoktur — GAP: kuyumcu kurulumunda vadeli kullanım oranı ölçülmedi. IslemTipi 13 ARBİTRAJ / 14 VADELİ kodda var, V2 DB kod tablosunda yok (CTR-002/044 — ENUM-ISLEM-TISLEMTIPI).
Kontrol edilecek Settings
Sistem.Settings.OnsCarpan, IslemKurFarki, PesinKurTipi · Sistem.Vadeli.Carpan, AnaBirimId, BirimId, FiyatTipi, LotSize, SiraNo, IsActive · Cari.Hesaplar.OnsCarpan, Kaldirac, MarginLevel · Sistem.Pariteler (yön). Kaynak: CONFIGURATION.
Salt okunur SQL teşhis sorgusu
-- 1) Vadeli kod tanımları (çarpan, birimler, sıra) (H-030, H-031, H-060)
SELECT V.Id, V.SiraNo, V.SubeId, V.Kodu, V.Aciklama, V.Symbol, V.LotSize, V.AnaBirimId, V.BirimId, V.FiyatTipi, V.Carpan, V.IsActive
FROM Sistem.Vadeli V WHERE V.IsDeleted = 0 ORDER BY V.SiraNo;
-- 2) Parite tanımları: aynı çift iki yönde tanımlı mı? (H-032)
SELECT P.Id, P.Parite, P.AnaBirimId, P.AnaBirim, P.BirimId, P.Birim FROM Sistem.Pariteler P WHERE P.IsDeleted = 0 ORDER BY P.Parite;
-- 3) Ons çarpanı kaynağı (H-062)
SELECT H.Id, H.HesapAdi, H.OnsCarpan AS HesapOnsCarpan, (SELECT OnsCarpan FROM Sistem.Settings) AS GenelOnsCarpan
FROM Cari.Hesaplar H WHERE H.Id = @HesapId;
-- 4) Aynı fişte bacak sayısı ve arbitraj bağı (H-057, BR-TIP-011: ikinci bacağın VaryantId = birinci Id)
SELECT I.Id, I.FisNo, I.OwnerRefNo, I.RefNo, I.IslemKodu, I.IslemTuru, I.IslemTipi, I.Kodu, I.Miktar, I.Tutar, I.Birim, I.VaryantId, I.IsArbitiraj
FROM Cari.Islemler I WHERE I.FisNo = @FisNo AND I.IsDeleted = 0 ORDER BY I.Id;
İlgili iş kuralı
BR-VADELI-001 · BR-VADELI-002 · BR-VADELI-003 · BR-VADELI-004 · BR-VADELI-005 · BR-TIP-011 · BR-KUR-004 · BR-KUR-010 · BR-BAKIYE-003 · BR-YON-006 · BR-DOVIZ-001 · BR-BSMV-004
Geçmiş ticket teması
PRB-VADELI-000 — 47 çağrı, ERPGOLDV2 çağrılarının %0,4'ü. Ortalama kapanış 9,7 saat. BAGLANTI ve TANIMLAMA temalarında "vadeli" kelimesi (41 / 42) ayrıca geçer — tanımlama talepleri oraya sınıflanmış olabilir.
İlgili süreç
PROC-50 çarpan değiştirme · PROC-65 sıra değiştirme · PROC-66 vadeli birim tanımlama · PROC-90 vadeli kod tanımlama · PROC-134 parite fiyatı ters · PROC-193 trigger işlemleri · PROC-201 Meta arbitraj kurulumu
Çözüm
Tanım: PB-043 (çarpan PROC-50, kod PROC-90/66, sıra PROC-65, TL karşılığı kod). Tek bacak: PB-048 (kalan satır İPTAL → eksik tanım → Ctrl+F5 → yeniden giriş). Parite yönü: PROC-134 (ters tanım silinir). Ons farkı: hesap kartı ons çarpanı ile genel ayar eşitlenir.
Workaround
Arbitraj/parite yerine iki ayrı NORMAL işlem elle girilir (aynı fiş no ile); PARİTE (X) düzeltilemediği için iptal + yeniden giriş.
Yazılımcıya escalate koşulu
Tüm tanımlar tam olduğu hâlde ikinci bacak yazılmıyorsa fiş no + hesap + sorgu 4 çıktısı ile; tetikleyici 'TL İLE ONS İŞLEMİ YAPAMAZSINIZ' engeli (PROC-193) sürüm doğrulaması; Sistem.Vadeli.SiraNo SQL düzeltmesi yalnız SQL yetkili destek.
Kalıcı önlem
Vadeli kod açılışında TL karşılığı kodun da açılması kural olur; parite tanımlarında tek yön; ons çarpanı hesap kartında yalnız gerekliyse doldurulur; kur sapma uyarısına "Hayır" denince ilk bacağın kaldığı eğitimde vurgulanır.
Kaynaklar
- TICKET_THEME:PRB-VADELI-000 (SRC-TKT-ERP, 47 çağrı)
- DOCUMENT:12_Support/Playbooks/PB-043.md, PB-048.md
- DOCUMENT:12_Support/KnownIssues/H-030, H-031, H-032, H-056, H-057, H-058, H-060, H-061, H-062, H-080
- BUSINESS_RULE:BR-VADELI-001..005, BR-TIP-008, BR-TIP-011, BR-KUR-010, BR-BAKIYE-019 (SOURCE_IMPLEMENTED)
- DOCUMENT:12_Support/Processes/PROC-50, PROC-65, PROC-66, PROC-90, PROC-134, PROC-193
- DERIVED:07_BusinessRules/Enums/ENUM-ISLEM-TISLEMTIPI.md (CTR-002/044); 08_Database/Tables/TBL-SISTEM.VADELI.md, TBL-SISTEM.PARITELER.md, TBL-CARI.HESAPLAR.md, TBL-CARI.ISLEMLER.md (kolon doğrulaması)