Müşteri görünümü — kanonik makaleden (SEC-MUTABAKAT) türetildi; teknik ayrıntılar çıkarıldı.

Mutabakat

Kanonik tanım: TERM-MUTABAKAT · kilit: TERM-MUTABAKAT-KILIDI

Sade tanım

Mutabakat, iki tarafın aynı bakiyede anlaştığını teyit etmesidir: "Sizde bizim 120 g has alacağımız görünüyor mu?" — "Evet, 120 g." Kuyumcu ve döviz bürosunda müşteriyle, şubeyle, rafineriyle ve muhasebeyle düzenli mutabakat yapılır; anlaşılan noktadan öncesi bir daha açılmaz.

ERPGOLD'da iki ayrı mutabakat vardır:

1. Cari mutabakat (işlem bazlı): İşlem listesinde satır seçilip F12 basılınca satır "mutabık" işaretlenir (M sütunu, kullanıcı ve tarih yazılır). Mutabakat kilidi ayarına göre o işlem ve öncesi düzeltilemez/iptal edilemez ya da PIN ister (, ).
2. Stok mutabakatı (sayım): Kasa bazında bir stok kaleminin sayılan miktarı ile defterdeki miktarın karşılaştırılıp onaylanması; ayrı ekran ve ayrı kayıt (Mutabakat, Mutabakat Onay).

Sektörde neden var

• Has alacağı büyük ve dalgalı: Toptancı-perakendeci arasında yüzlerce gram has alacağı aylarca açık kalır; fiyat değiştikçe anlaşmazlık riski büyür. Dönemsel teyit zorunludur.
• Geçmişi kilitleme: Mutabık kalınan tarihten önceki işlem düzeltilirse iki tarafın defteri ayrışır; kilit bunu engeller.
• Denetim kanıtı: Hangi hesapla ne zaman mutabakat yapıldığı MASAK/iç denetim için kanıt olarak raporlanır (, ).
• Kasa sayımı: Vezne gün sonunda fiziksel sayımı defterle karşılaştırır; fark varsa araştırılır.

Gerçek örnek

Kitapçık §5.6 gerçek iz kaydı (30.06.2023): bir işlemin geçmişinde "Yeni Kayıt", "İptal Edildi" satırları görünür; mutabakat işaretlemesi ise iz üretmez. Yani M sütununun ne zaman işaretlendiği yalnız satırdaki mutabakat tarihinden okunur.

Kuyumcu kurulumu ölçümü (kitapçık §9.7): stok mutabakat tablosu 153.394 satır ve 27.01.2021'e kadar gidiyor — devir sonrası temizlenmediği için satırların yarıdan fazlası artık var olmayan işlemleri gösteriyor.

Tipik cari mutabakat akışı (anonim): hesap açılır, bilgi paneli "12 Gun once Mutabakat Yapılmıs" der; ekstre müşteriye gönderilir; müşteri son işleme kadar onaylar; vezne son satırı seçip F12 basar → "Seçmiş Olduğunuz İşlemde Mutabık Kalınacaktır. Onaylıyor musunuz?" → Evet.

Hesaplama örneği

Son mutabık işlem   = en büyük işlem numarası (silinmemiş, M=True, hesap)      
Kilit               : düzeltilecek işlem no ≤ son mutabık no ⇒ engel veya PIN
Gün farkı           = bugün − son mutabakat tarihi                               
Panel mesajı        : >10 gün "Yakın Zamanda Mutabakat Yapılmamış", 1–8 gün "N Gun once", aksi "Bu Gun"
Sayım farkı (stok)  = sayılan miktar − defter miktarı (kasa, stok kalemi)

Adım adım — hesapta 1.240 numaralı işlem F12 ile mutabık; vezne 1.198 numaralı satırı düzeltmek istiyor: 1. Son mutabık no = 1.240 ≥ 1.198 → kilit devrede 2. Ayar "İşlem Yapılamaz" ise: "1240 Numaralı İşlemde Mutabakat Yapılmış. Önceki İşlemleri Değiştiremezsiniz." — düzeltme açılmaz 3. Ayar "PIN Gerekli" ise PIN sorulur; gün içinde tekrar sorulmaz 4. Doğru yol: 1.241+ numaralı yeni bir düzeltme işlemi (borç işlemi ya da ters kayıt) girmek, geçmişi açmamak.

ERPGOLD'daki karşılığı

Ekranlar

• CARİ İŞLEMLER: işlem listesinde M sütunu, F12 kısayolu; üst panelde son işlem/son mutabakat tarihi mesajı ve müşteri puanı rengi.
• Mutabakat (menü: Hesap Yönetimi ▸ Rapor ▸ Mutabakat): kasa ve stok tipi seçilir, sayım satırları girilir; Mutabakat Onay: stok hareketleriyle karşılaştırıp onay. Sayım Ekranı, Model Sayım ilgili akışlardır.
• Ayar: Genel ayarlar ▸ İzinler ▸ mutabakat kilidi (TERM-MUTABAKAT-KILIDI).

Raporlar

• Müşteri Mutabakat Raporu ve Mutabakat Raporu: hangi hesapla en son ne zaman mutabakat yapıldı, kaç gündür mutabakatsız; .
• Mutabakat için ekstre: Bakiye Extresi; muhasebe ile resmi stok mutabakatı: .

İş kuralları

• : F12 ile işaretleme; : iz bırakmaz, e-belge kilidinden muaf.
• : kilit — engel veya PIN; : panel mesajı (9–10 gün için kod boşluğu: "Bu Gun" görünür).
• –016: düzeltme engelleri; , .

Sık karıştırılan kavramlar