Müşteri görünümü — kanonik makaleden (SEC-KUR) türetildi; teknik ayrıntılar çıkarıldı.
Kur
Kanonik tanım: TERM-KUR
Sade tanım
Kur, bir para biriminin (veya madenin) başka bir birim cinsinden fiyatıdır: "USD/TL 32,50" bir doların 32,50 TL ettiğini söyler. Sektörde kur her zaman çifttir: büro alırken alış kuru, satarken satış kuru uygular; fark marjdır (kitapçık §2.4, TERM-ALIS-SATIS-KURU). Altın için de "has kuru" (gram has'ın TL fiyatı) aynı mantıkla bir kurdur.
ERPGOLD'da kur, günlük kur listesinde her birim için tarihli alış/satış olarak tutulur; elle girilir veya dış kaynaktan (EDS, TCMB) çekilir (TERM-KUR-LISTESI).
Sektörde neden var
- Kazancın kaynağı: Döviz bürosunun ve sarrafın kârı alış-satış kuru farkıdır (SEC-DOVIZ).
- Değerleme: Bakiye, bilanço ve pozisyon, farklı birimleri tek birime çevirmek için kur ister; kur değişince pozisyon kâr/zarar yazar (MET-KUR-FARKI).
- Birden çok kur türü: Sistem (toptan) kuru, pano (perakende, marjlı) kuru, TCMB resmi kuru — her birinin yeri ayrıdır (TERM-SISTEM-KURU, TERM-PANO-KURU, TERM-TCMB-KURU).
- Denetim izi: İşlem anındaki kur satıra "fotoğraf" olarak yazılır; raporlar "işlem günkü kur" ile "bugünkü kur"u ayırır (TERM-KUR-FOTOGRAFI).
- Hacim: Döviz kurulumunda 22.575, kuyumcuda 8.735 kur satırı (kur listesi tablosu, tarih-birim başına bir satır).
Gerçek örnek
Kitapçık §5.2 gerçek fişi (anonim): 65 USD satışı, ekrana gelen kur 26,15 (satış), satırdaki maliyet 1.685,45 TL → maliyet kuru 25,93; fark 0,22 TL/USD marjdır. Aynı satıra kayıt anındaki USD kuru 26,15 fotoğraf olarak yazılmıştır.
Kitapçık §5.1'de yarım altın alımında has kuru 1.609 TL satıra yazılmış; has değeri 3,21 × 1.609 = 5.164,89 TL iken ödenen 5.040 TL — altın tarafında da alış kuru satış kurunun altındadır.
Hesaplama örneği
Satış tutarı = Miktar × Satış kuru
Alış tutarı = Miktar × Alış kuru
Marj = Miktar × (Satış − Alış)
Çapraz kur = Ana birim kuru ÷ Birim kuru (vadeli: ALIŞ'ta alış÷satış, SATIŞ'ta satış÷alış — )
Kur farkı uyarısı : |Fiyat − Sistem kuru| ÷ Sistem kuru > eşik → uyarı
Adım adım — USD alış 32,40 / satış 32,60; EUR alış 35,10 / satış 35,40: 1. Müşteri 1.000 USD alıyor → 1.000 × 32,60 = 32.600 TL 2. Müşteri 1.000 USD satıyor → 1.000 × 32,40 = 32.400 TL; marj 200 TL 3. EUR/USD çapraz (büro EUR alıp USD verirken): 35,10 ÷ 32,60 = 1,0767; tersinde 35,40 ÷ 32,40 = 1,0926 — iki yön arasındaki fark çapraz marjdır (SEC-PARITE). 4. Kur farkı eşiği %1 ise ve vezne fiyatı 33,10 girerse: (33,10 − 32,60) ÷ 32,60 = %1,53 > %1 → "fiyat kurdan farklı" uyarısı, Evet/Hayır.
ERPGOLD'daki karşılığı
Ekranlar
- Kur girişi: Kur giriş ekranı (günlük sistem kuru; KOPYALA önceki günü kopyalar — TERM-KUR-LISTESI), TCMB: TCMB kur ekranı, anlık fiyat: Anlık fiyat ekranı.
- Pano: Döviz Panosu, Pano, Fiyat ekranı.
- Kuru kullanan işlem ekranları: NAKİT, VADELİ, ÇEVİR, Perakende.
Raporlar
- Kur Listesi, Merkez Bankası Raporu.
- Kur farkı: ; destek teması .
Tablolar/kolonlar (ekran etiketleriyle)
- Kur listesi: BİRİM, TARİH, ALIŞ, SATIŞ.
- İşlem satırı: kayıt anındaki HAS / GÜMÜŞ / PLATİN / PALADYUM / USD / EUR kurları (fotoğraf), FİYAT.
- Ayarlar: İşlem Kur Farkı (%), kur yenileme aralığı (15 sn), peşin kur tipi.
İş kuralları
- kur fotoğrafı; resmi/mahsupta TCMB; düzeltmede kur yeniden çekilmez; vadeli çapraz; perakende yöne göre alış/satış; kur farkı uyarısı; SQL tarafı alış kuru.
- Tarihte kur yoksa en son kur sessizce kullanılır (TERM-KUR-LISTESI).
Sık karıştırılan kavramlar
| Çift | Fark |
|---|---|
| Alış kuru ↔ Satış kuru | Büro alırken alış, satarken satış uygular; ekranlar büronun bakışıyla yazar. |
| Sistem kuru ↔ Pano kuru | Sistem kuru toptan/gün kuru (bakiye, bilanço bununla çevrilir); pano kuru şube vitrinindeki marjlı perakende fiyatıdır. |
| Sistem kuru ↔ TCMB kuru | TCMB resmi kurdur; yalnız resmi/mahsup işlemlerde USD karşılığı için kullanılır. |
| Kur ↔ Parite | Kur bir birimin TL (ana birim) fiyatı, parite iki yabancı paranın birbirine oranıdır. |
| Kur fotoğrafı ↔ Bugünkü kur | Satıra yazılan kur işlem günündeki değerdir; raporlar bugünkü kurla yeniden değerleme yapabilir. |
| Kur ↔ Fiyat (ekran) | Ekrandaki FİYAT kurdan gelir ama kullanıcı değiştirebilir; sapma eşiği aşılırsa uyarı çıkar. |
