MÜŞTERİ-A hesabında 50 g HAS alacağı var; "bunu bugünkü kurdan TL yap" diyor. Fiziki mal/para hareketi yoktur; bakiye defterinde bir birim azalır, diğeri aynı değerde artar (SCR-IFCEVIR).
Başlangıç durumu
| Öğe | Değer |
|---|---|
| MÜŞTERİ-A | HAS −50,00 (alacaklı) · TL +120.000 (borçlu) |
| Kur listesi | HAS alış 4.000 TL/g |
| Kasa / stok | değişmeyecek |
Kullanıcı işlemi
Ekran: ÇEVİR. Stok değil birim listeler (kitapçık §4.1).
| Alan | Değer | Not |
|---|---|---|
| ISLEM | ALACAK | kaynak birimde bakiye negatif (alacak) ise ALACAK seçilince MİKTAR bakiyeden otomatik dolar (BR-BAKIYE-015) |
| KODU (kaynak birim) | HAS | |
| MIKTAR | 50,00 | otomatik geldi; kısmi çevirmede düzeltilir |
| BIRIM (hedef) | TL | |
| FIYAT | 4.000 | kur listesinden |
| TUTAR | 200.000 | MİKTAR × FİYAT |
| F2 - KAYIT | onay EVET | F5 fatura açmaz (WF-FATURA-KES-F5 varyant) |
CTR: WF-CEVIR adım 2 "ALACAK (borç kapatılıyorsa) / BORÇ (alacak kapatılıyorsa)" der; BR-BAKIYE-015 ve tetikleyici işaretleri ALACAK'ın alacağı kapattığını gösterir. Bu senaryo kod tarafını esas alır (agent_findings_training.md CTR-TRN-CEVIR-01).
Beklenen kayıt
Cari.Islemler — 1 satır (BR-CEVIR-001):
| Alan | Değer | Anlamı |
|---|---|---|
| IslemKodu | 4 | ÇEVİR |
| IslemTuru | 2 | ALACAK (combo index + 2, BR-YON-006) |
| IslemTipi | −1 | "tip yok" işareti (kitapçık §3.3) |
| BakiyeId | 4 (HAS) | seçilen kaynak birim (BR-BAKIYE-002) |
| StokId / Kodu | HAS birim Id / HAS | kaynak birim |
| Miktar / AuMilyem | 50 / 0 | milyem 0 → Has = Miktar (tetikleyici Case When AuMilyem=0 Then 1) |
| BirimId / Birim / Fiyat / Tutar | 1 / TL / 4.000 / 200.000 | hedef birim |
| FiyatTipi / Vade | 1 / bugün + 2 gün | |
| Maliyet / Satis | 200.000 / 200.000 | BR-CEVIR-002 |
Bakiye etkisi
Evet, iki satır, zıt işaretli. Tetikleyici ÇEVİR/VADELİ/HİZMET dalı (IslemKodu 4/5/6): ALACAK(2) → Has = +|Has|, Tutar = −|Tutar| (BR-YON-003, BR-BAKIYE-003).
Cari.BakiyeIslem |
BirimId | Bakiye | Anlamı |
|---|---|---|---|
| Has satırı (BakiyeId>0, Miktar≠0) | 4 HAS | +50,00 | HAS alacağı kapanır |
| Tutar satırı (tip≠1, Tutar≠0) | 1 TL | −200.000 | TL alacağı açılır |
Sonuç: HAS −50 + 50 = 0; TL +120.000 − 200.000 = −80.000 (müşteri 80.000 TL alacaklı).
Stok etkisi
Hayır — stok hareketi üretmez (BR-CEVIR-001, BR-STOK-011); kasa değişmez.
Rapor etkisi
- Bakiye ekstresi: HAS sütunu sıfırlanır, TL ALACAK 80.000.
- İşlem raporunda kısaltma CA (ALACAK) / CB (BORÇ).
- Hacim raporunda çevir iki bacak olarak çift sayılabilir;
MET-ISLEM-HACMIdouble-count notu (METRIC_DICTIONARY). - Kur farkı hesabında (RFN-BILANCO.GETKURFARKI) HAS pozisyonu TL'ye döndüğü için değerleme değişir.
Kontrol soruları
- Kasadan 200.000 TL çıktı mı? — Hayır; yalnız bakiye defteri değişti.
- Müşteri HAS'ta borçlu olsaydı (+50) hangi yön seçilirdi? — BORÇ; MİKTAR yine otomatik gelir (BR-BAKIYE-015).
- IslemTipi neden −1? — Çevir/vadeli "tip gerekmiyor" işaretiyle yazılır (BR-CEVIR-001, CTR-028).
- Milyem alanı 0 iken has nasıl 50 oldu? — Tetikleyici AuMilyem 0'ı 1 kabul eder (BR-HESAP-002).
- Kısmi çevirme (20 g) yapılırsa? — MİKTAR 20 yazılır; HAS +20, TL −80.000.
- ÇEVİR satırı iki bakiye satırı üretiyor; MADEN NORMAL'den farkı? — Madende her iki satır aynı işaretli (borç/borç); çevirde zıt işaretli (BR-YON-002 ↔ BR-YON-003).
Sık yapılan hata
- Yönü ters seçmek: alacak yerine borç büyür; düzeltme yerine iptal + yeniden giriş önerilir (WF-ISLEM-DUZELT varyant: parite/çevir çiftleri).
- Fiyat kutusu 1'e kilitli (H-055): KODU ve BİRİM aynı ana birimde.
- Çeviri yapılan gün kur listesi boşsa FİYAT 0 (PB-036).